دنيس كوسينيچ ، نماينده كنگره امريکا تصميم گرفته است تا با طرح خويش مجلس نمايندگان امريکا را بيدار كرده و نمايندگان كنگره را مجبور سازد كه به نفع يا ضرر جنگ افغانستان راي دهند. طرح كوسينيچ هر كاري نكند، لااقل نشان مي‏دهد كه موضع واقعي كنگره امريکا چيست؟ شايد اين طرح منجر به اعتراضات بيشتر جنبش صلح‏طلبان در ماه مارس يا پس از آن نيز بشود. اين فعال صلح‏طلب امريکايي افزود: كوسينيچ در مصاحبه با نشريه نيشن اظهار داشت كه در حال تدوين قطعنامه ويژه‏اي است كه كنگره امريکا قرار است 3 ساعت بر روي آن بحث كرده و سرانجام به نفع يا ضرر ادامه جنگ در افغانستان راي دهد، هر چند كه به نظر مي‏رسد كنگره امريکا همچنان به ادامه جنگ راي دهد. به گفته كوسينيچ "نبايد به آرامي راه جنگ را رهسپار شد بلكه وقت آن رسيده است تا در خصوص اين جنگ بحثي جدي درگيرد. " طرح كوسينيچ مبتني بر مصوبه سال 1973 كنگره است كه در پي مخالفت كنگره با ورود به جنگ يكجانبه قوه اجرايي امريکا در دوره ريچارد نيكسون ، رئيس جمهور اسبق اين كشور به تصويب رسيد. اين مصوبه كه در دوران رياست جمهوري "جورج دابليو. بوش " با مخالفت شديد مقاماتي چون ديك چني و جان يو مواجه شد مبتني بر يكي از بندهاي قانون اساسي ايالات متحده بود كه اختيار اعلام جنگ را به كنگره مي‏دهد.

• چالش بين كنگره و دولت امريکا در خصوص حق اعلام جنگ!

هايدن اضافه كرد: البته قانون‏گذاران امريکايي همانطور كه گري ويلز هم اشاره كرده است، اختيار كنگره را در خصوص اعلام جنگ با كاخ سفيد تقسيم كردند و عملا از قدرت كنگره در اين خصوص كاستند. با اين وجود، با توجه به خطر سمبليكي كه اين مصوبه براي نهاد رياست جمهوري امريکا داشت، چني از آن به عنوان "غصب حق رئيس جمهور توسط كنگره " ياد كرد. "يو " كه نويسنده دستورالعمل‏هاي ننگين شكنجه در دوره بوش محسوب مي‏شود در اظهارنظرهاي خود حتي از چني هم تندتر سخن گفت. اين اقدام كوسينيچ يادآور لحظه‏اي است كه اعتراضات گسترده خياباني به جنگ ويتنام منجر به اين شد تا ريچارد نيكسون از رياست جمهوري استعفا داده و سرانجام جنگ ويتنام به پايان رسد.

با اين حال بايد اذعان داشت كه واكنش كنگره امريکا نسبت به طرح كوسينيچ بيانگر آن خواهد بود كه كنگره تا چه حد اختيار خود در جنگ‏افروزي را به دولت واگذار كرده است! جالب آن است كه بسياري از ليبرال دموكرات‏ها از اقدام كوسينيچ ابراز نارضايتي و حتي خشم كرده و آن را شكست خورده و تلاشي ضعيف بر ضد جنگ در شرايطي خواندند كه بودجه جنگ در حال بررسي است.

به گفته يكي از اين ليبرال دموكرات‏ها، پيشنهاد كوسينيچ مستلزم پايان كامل و سريع جنگ است كه اكثريت كنگره مخالف آن هستند. يكي ديگر از اعضاي كنگره هم گفت كه "اين كار هميشگي كوسينيچ است، او هميشه نمايندگاني را كه مورد مشورتش قرار نگرفته‏اند با اين كارها تحت فشار مي‏گذارد. " يكي ديگر از نمايندگان هم كه اتفاقا قصد دارد به طرح كوسينيچ راي مثبت دهد پيش‏بيني كرد كه اين مصوبه نهايتا راي بسيار پاييني خواهد آورد. نويسنده كتاب "جنگ‏هاي خياباني " تصريح كرد: در خصوص افغانستان، نمايندگان مخالف جنگ در كنگره با نوعي سردرگمي مواجه‏اند. رهبري مسائل مربوط به افغانستان در ميان ترقي‏خواهان مخالف جنگ در كنگره امريکا به عهده يك نماينده دموكرات از "سن خوزه " به نام مايك هوندا است كه با طرح سال گذشته خويش در خصوص افغانستان همه را شگفت زده كرد. برنامه وي بر اين اساس طراحي شده بود كه اگر در حال حاضر 80 درصد برنامه‏هاي ايالات متحده در افغانستان مبتني بر نظامي‏گري است، در آتيه بايد 80 درصد برنامه‏هاي اين كشور شامل اقدامات مدني شود. دفتر هوندا در پي تماس‏هاي نشريه نيشن از ارائه توضيحات بيشتر در خصوص اين طرح امتناع ورزيد. در اين ميان، يكي از رهبران ترقي‏خواهان كنگره امريکا موسوم به لاين وولسي نيز بر اين باور است كه امريکا نبايد به حضور خويش در افغانستان ادامه دهد اما در عمل هيچ اقدامي در اين خصوص انجام نمي‏دهد و همين امر منجر به جدايي او از گروه‏هاي صلح‏طلب شده است.

• بعيد است كنگره با افزايش هزينه‌هاي جنگ مخالفت كند

هايدن افزود: به علاوه، انجمن پارلماني خواهان خروج از عراق نيز كه داراي 70 عضو بوده و انجمني قوي به‏شمار مي‏رود، در حالت سكون و ركود به‏سر برده و اين در حالي است كه طرح اوباما براي خروج نظاميان امريکايي تا سال 2012 از عراق نيز اكنون با تهديدهايي مواجه شده است. استاد كالج پيتزر ادامه داد: در آينده‏اي نزديك، زمان براي بحث و بررسي در خصوص بودجه جنگي امريکا از جمله اختصاص 33 ميليارد دالر به موضوع افزايش نيروها در افغانستان و 159 ميليارد دالر بودجه لازم براي ادامه حضور در عراق و افغانستان فراخواهد رسيد. به‏رغم وجود مخالفت آشكار در ميان دموكرات‏ها با طرح رئيس جمهوري امريکا براي افزايش نيرو در افغانستان، به نظر نمي‏رسد كه كنگره بخواهد به كاهش اين ارقام مبادرت ورزد، آن هم در شرايطي كه سربازان تازه‏نفس امريکايي آماده اعزام به افغانستان شده‏اند. طرح بارابارا لي نماينده‏اي كه خواستار بلوكه كردن اين 33 ميليارد دالر شده است نيز گنگ و مبهم است.

وی نوشت : يك زمستان طولاني نيز سپري شد اما خبري از صلح نيست. تجربه ثابت كرده است كه در مسير دستيابي به صلح، منتظر اقدامات اوباما شدن فايده‏اي ندارد. اما به نظر مي‏رسد كه در بهار سال جاري، طرح‏هاي انديشيده شده از سوي جيم مك‏گاورن ، نماينده كنگره و سناتور راس فين‏گلد براي خروج از جنگ منجر به تحركاتي شود. در سال گذشته ميلادي، به رغم مخالفت كاخ سفيد، مك‏گاورن توانست حمايت اكثريت دموكرات‏ها را در صدور قطعنامه‏اي جلب كند كه از پنتاگون مي‏خواست كه تا پايان سال گزارشي در خصوص "راهبرد خروج از افغانستان " ارائه كند. با اعلام آغاز خروج نيروهاي امريکايي از سال 2011 توسط اوباما، اقدام مك‏گاورن جذابيت بيشتري نيز يافت.

وي به نيشن گفته است كه در آينده‏اي نزديك ويرايش جديدي از راهبرد خروج را ارائه خواهد كرد. فين‏گلد هم كه در دسامبر گذشته با افزايش نيروهاي امريکايي در افغانستان مخالفت كرده بود همچنان بر سر موضع خود باقي است. او پيش‏تر تدوين يك "جدول زماني انعطاف‏پذير " را براي كاهش تعداد نيروهاي امريکايي در افغانستان پيشنهاد كرده بود و همچنين با بودجه‏اي كه در آن در جنگ با افغانستان سرمايه‏گذاري بيشتري شده بود مخالفت كرده بود. به نوشته هايدن، به‏نظر مي‏رسد كه فين‏گلد و مك‏گاورن به زودي براي تدوين يك راهبرد خروج كه در برگيرنده جدول زماني كاهش نيروها باشد به همكاري بپردازند. چنين راهبرد مدوني براي سياست‏هاي مربوط به افغانستان در دولت امريکا كليدي است چرا كه بدون آن خروج نيروهاي امريکايي از افغانستان ممكن نيست. بيشتر ناظران امور افغانستان معتقدند كه بدون تضمين پايان اشغالگري نظامي در افغانستان و خروج نيروهاي غربي از اين كشور دستيابي به صلح با طالبان امكان‏پذير نيست.

• مذاكرات سري با طالبان شدت گرفته است

اين سناتور سابق امريکايي ابراز داشت: گفتگوهاي سري با طالبان بنا بر گزارشي كه "احمد رشيد "، روزنامه‏نگار برجسته پاكستاني تهيه كرده است، از بهار سال 2009 ميلادي شدت گرفته است. رشيد مشاور تيم ديپلماتيك امريکا به رهبري ريچارد هالبروك نيز هست. او در يكي از مقاله‏هاي اخير خود از مذاكراتي شبه‏رسمي بين طالبان و نيروهاي غربي خبر داده است. رشيد پيشنهادي هفت‏بندي ارائه داده و طي آن خواستار پايان تعقيب رهبران طالبان شده است تا بدينوسيله مذاكراتي برابر صورت گرفته، حزب قانوني طالبان در افغانستان تشكيل شده و خلع سلاح به طور جدي آغاز شود. به اين ترتيب نيروهاي طالبان هم مي‏توانند به افغانستان بازگردند. هر چند كه پيشنهاد رشيد به خروج نيروهاي امريکايي از افغانستان اشاره دارد اما در عمل در برگيرنده چنين امري نيست، اين در حالي است كه طالبان اين امر را به عنوان يكي از شروط مذاكره همه‏جانبه تعيين كرده است. البته اعلام آغاز خروج نيروهاي امريکايي از سال 2011 مي‏تواند سيگنالي براي شورشيان طالبان باشد. اين نويسنده امريکايي افزود: در چنين شرايطي، طرح‏هاي جديد مك‏گاورن و فين‏گلد در نزديك كردن امريکا، دولت افغانستان و طالبان به فرمولي براي پايان مخاصمه يا حتي همزيستي مسالمت‏آميز حياتي به نظر مي‏رسند. تنها جايگزيني كه در اين ميان وجود خواهد داشت ادامه دادن جنگي طولاني است كه سناريوي آن را نومحافظه‏كاران نوشته‏اند و تريليون‏ها دالر هزينه و جنگ شهري در افغانستان را در پي دارد.

در عين حال به نظر مي‏رسد كه با توجه به حمايت افكار عمومي، كنگره امريکا توان آن را دارد كه چنين طرحي را به تصويب برساند. با توجه به تجارب گذشته نظير ويتنام، امريکاي مركزي و عراق، افكار عمومي جامعه امريکا نسبت به جنگ بدبين است اما هنوز تا آن حد عصباني نيست تا به‏يكباره جنگ را پايان دهد. بيشتر فرو رفتن ايالات متحده در باتلاق افغانستان هر چند مي‏تواند بدبيني افكار عمومي را فزوني دهد اما اين كنگره است كه بايد با مصوبات خويش افكار عمومي را به سوي اقدام سياسي رهنمون شود. نويسنده كتاب "جنگ‏هاي خياباني " ادامه داد: مشكل اصلي كنگره آن است كه نمي‏تواند با احساسات ضدجنگ مردم امريکا بطور ريشه‏اي رابطه برقرار كند. ايشان غالبا توان آن را ندارند تا از منابع عظيم خود استفاده كرده و با همكاري رسانه‏ها افكار عمومي را با خود همراه سازند.

شايان ذكر است كه جنگ پنهان سازمان سيا در پاكستان كه با افزايش حملات هواپيماهاي بدون سرنشين همراه بوده است تاكنون هيچ واكنش معني‏داري را در كنگره امريکا ايجاد نكرده است. دليل اصلي چنين امري آن است كه جز گزارش‏هاي جين ماير در نيويوركر ، هيچ يك از رسانه‏هاي ديگر امريکايي در اين خصوص اطلاعات مفيدي به جامعه امريکا ارائه نكرده‏اند. هايدن در ادامه نوشت: در چنين شرايطي به راه افتادن يك جنبش صلح قوي مي‏تواند اقدامات فين‏گلد و مك‏گاورن را به پيش رانده و جنگ مخفي پاكستان را پيش از آنكه به جنگي تمام عيار بدل شود، افشا سازد. اعتراضاتي كه براي ماه مارس در سراسر امريکا پيش‏بيني شده است، مي‏تواند توجه افكار عمومي را مجددا در بسياري از مناطق به مسئله افغانستان جلب كند اما در سطح ملي، نابودي "اتحاد براي صلح و عدالت " فضايي خالي باقي گذاشته است كه گروه‏هاي كوچك ايدئولوژيك قادر به پر كردن آن نيستند. توزيع شدن نيروي اعتراضي در مسائلي همچون اوراق قرضه وال استريت، لايحه خدمات درماني، اجلاس كپنهاگ و ... امكان هرگونه اتحادي را حول مسئله افغانستان از بين برده است.

وي افزود: به‏رغم اين موانع سازماني، بايد توجه داشت كه ادامه جنگ عواقب جدي سياسي و اخلاقي در برخواهد داشت. بدون اينكه جنبش سازمان‏يافته صلح‏خواهي نقش پر رنگي به عهده گيرد، بسياري از راي دهندگان امريکايي در انتخابات آتي كنگره و رياست جمهوري منفعل خواهند بود. در حالي كه در انتخابات 2006 و 2008 مسئله صلح در عراق در انتخاب دموكرات‏ها نقش داشت اما دولت اوباما اصلا به جريان صلح‏طلب امريکا اهميت لازم را نمي‏دهد. در عوض صلح‏طلبان نيز هرگز به سوي سازمان‏دهي و تبديل شدن به يك لابي قدرتمند حركت نكرده‏اند مگر در برهه‏هايي نادر همچون فاصله سال‏هاي 2004 و 2006 كه صلح‌طلبان سعي كردند در مبارزات انتخاباتي كانديداها نقش موثر ايفا كنند. هايدن در پايان اضافه كرد: به هر حال، همه چيز به آن بستگي دارد كه اوباما و دموكرات‏ها تا چه حد به قول‏هايي كه به مردم امريکا داده بودند رجعت مي‏كنند. در حال حاضر چنين اميدي وجود ندارد. اوباما و كنگره امريکا بايد تلاش كنند تا اميدها را زنده كنند.